Als rekenen niet over rekenen gaat....

“Begeleid jij ook weleens volwassenen met dyscalculie?”

Dat was de vraag waarmee ze mij belde.

In oktober moet ze een rekentoets maken voor haar opleiding. Twee jaar geleden hadden we al eens contact gehad over haar dochter, die ook een beelddenker is. Een kind dat niet minder slim is, maar wel vastloopt wanneer de uitleg niet aansluit bij de manier waarop haar hoofd werkt en dan blokkeren veel beelddenkers.

De appel valt niet ver van de boom, zeggen we dan vaak, zo dochter zo moeder.

Tijdens haar eerste sessie gebeurde er iets interresants,  zodra er cijfers op tafel kwamen, klapte ze volledig dicht. Haar hele systeem ging op slot, alleen al kijken naar een som gaf stress.

Op zo’n moment kun je natuurlijk doorgaan met oefenen. Je kunt een stappenplan pakken, sommen uitleggen, breuken tekenen, tafels herhalen en hopen dat het vanzelf beter wordt. Alleen voelde ik meteen dat dit niet de ingang was.

Dus ik schoof alles opzij, ik voelde dat ik eerst moest kijken wat er onder die blokkade zat

Want gedrag is nooit alleen gedrag, ook bij volwassenen niet.

Al pratend werd zichtbaar dat rekenen voor haar niet alleen rekenen was. Het was gekoppeld aan oude schaamte, vergelijken, de druk van haar broer en zus en aan het gevoel dat ze achterliep.

Ik besloot hierop een individuele opstelling met haar te doen met vloerankers, al heel gauw werd duidelijk dat het thema cijfers, te maken had met haar broer en zus, haar moeder.

Er werd duidelijk dat ze als kind ooit heeft geleerd dat leren gevaarlijk kan zijn, omdat er oordeel, druk of afwijzing aan vastzat.

Twee weken later kwam ze weer voor de tweede sessie en we maakten grote stappen om de basis goed te zetten, sommen tot en met 20, getalbegrip etc.

Daarom begin ik niet altijd bij de lesstof, de eerste voorwaarde om te leren is veiligheid, zonder dat je in de blokkade schiet.

Pas wanneer daar ruimte komt, kan leren weer landen.

Dat is wat ik zo vaak zie bij kinderen en volwassenen die vastlopen met leren. We denken al snel dat er meer uitleg nodig is, terwijl het probleem soms niet zit in de uitleg, maar in het gevoel dat leren oproept.

Wanneer een lichaam spanning voelt, kan informatie niet rustig landen. Dan wordt een som geen som meer, maar een herinnering aan falen, schaamte of niet goed genoeg zijn.

Daarom begint leren soms niet met oefenen, maar met veiligheid. Met rust en erkenning voor wat iemand ooit heeft gevoeld. En met een ingang die past bij de manier waarop dit brein wél werkt.

Want je bent niet dom wanneer je anders leert.

Je hebt misschien alleen jarenlang geprobeerd om te passen in een systeem dat nooit echt bij jou paste.

En soms gaat rekenen dus helemaal niet over rekenen.

Soms gaat het over de schaamte die daaronder ligt en die eerst gezien wil worden voordat leren weer mogelijk wordt.